6 Şubat - Hukuk Takvimi / Hukuk Tarihinde Bugün / Tarihte Bugün

6 Şubat – Hukuk Takvimi

1748	Alman hukuk profesörü, filozof ve Illuminati’nin kurucusu Adam Weishaupt doğdu. (Ölümü: 18 Kasım 1830)
1797	Hukukçu ve devlet adamı Richard Hawes doğdu.
1846	Venezuelalı avukat, gazeteci ve eski devlet başkanı Raimundo Andueza Palacio doğdu. (Ölümü: 17 Ağustos 1900)
1875	Alman hukukçu ve siyasetçi Otto Gessler doğdu. (Ölümü: 24 Mart 1955)
1879	İzlandalı hukukçu ve politikacı Magnús Guðmundsson doğdu. (Ölümü: 28 Kasım 1937)
1919	Şerif Paşa, Paris Barış Konferansı sorumlusuna bir mektup yazarak, Diyarbekir, Harput, Bitlis ve Musul’da Kürtler için otonomi talep etti.
1930	İspanya’da siyasi tutuklular için genel af ilan edildi.
1935	Nezihe Muhittin ve Şaziye Berrin genel seçimlerde bağımsız olarak aday oldular.
1953	Basın suçlarına sadece sivil mahkemelerin bakmasını öngören kanun tasarısı, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kabul edildi. Kanun gereğince, gazetecilerin Askeri Mahkemelerde yargılanmayacağı hüküm altına alındı.
1966	“Nümayiş ve toplu hareketlere karşı Toplum Polisi” kurulması kararı alındı. Daha sonraki yıllarda Çevik Kuvvet kuruldu.
1972	Türk Donanma Cemiyeti’nin Olağanüstü Genel Kurul toplantısında Cemiyetin, vakfa dönüştürülmesi kararlaştırıldı.
1980	Türkiye’nin Bern büyükelçisi Doğan Türkmen uğradığı suikasttan yaralı olarak kurtuldu.
1981	İstanbul Emniyet Müdür Muavini Mahmut Dikler, uğradığı silahlı saldırıda öldürüldü.
1983	Lyon Kasabı lakaplı savaş suçlusu, eski Gestapo komutanı Klaus Barbie, 37 yıl önce işlediği suçlardan yargılanmak üzere Fransa’da mahkeme önüne çıktı.
1986	Nokta Dergisi’nin iki sayısı toplatıldı. Derginin toplanan iki sayısında polis memuru Sedat Caner’in işkence itirafları yer almaktaydı. Aynı gün, oğlu Hasan Hakkı Erdoğan’ın 1.5 yıl önce gözaltında işkence ile öldürüldüğünü iddia eden baba, bakanlıklara başvuru yaptı. Baba Hüseyin Erdoğan: “Oğlum genç yaşında, devletin emniyet binasında, insanlığın lanetlediği işkence ile öldürülmüştür.” Metris Askeri Cezaevi’ndeki tutuklu ve hükümlülerin yakınları cezaevinin karşısındaki kahvehanede görüştükleri SHP yöneticilerine sorunları anlatıp “Genel Af” çıkarılması için destek istediler. Aynı gün başbakan Turgut Özal işkence iddialarını reddetti ve “suimuamele” var dedi.
1987	Yargıtay 4. hukuk dairesi işkence olaylarında, işkencecilerin yanı sıra devletin de sorumlu tutulması konusunda içtihat niteliğinde bir karar verdi.
1988	Basın Konseyi kuruldu.
1989	İçişleri Bakanlığı müfettişlerinin Cizre’nin Yeşilyurt köyünde ifadelerini aldığı 7 köylü, askerlerin “insan dışkısı yedirdiği” iddialarını doğruladı.
1990	Ankara 1 numaralı Bölge İdare Mahkemesi, Çitosan’a ait beş çimento fabrikasının özelleştirilmesiyle ilgili yürütmeyi durdurma kararına itiraz eden başbakanlığın bu itirazını reddetti.
1990	Yalçın Küçük 18 Eylül 1988’de Malatya’daki referandum konuşmasında “Doğu bölgesindeki insanlar kendi mücadelelerini kendileri yapmalıdırlar” ifadesi nedeniyle 4 yıl 2 ay hapse mahkum oldu. Mahpusların sağlık sorunlarıyla ilgili olarak İHD İstanbul Şubesi Cezaevi Komisyonu’nca hazırlanan rapor İstanbul Şube Başkanı Emil Galip Sandalcı tarafından açıklandı: “Tutuklu ve hükümlüler ayrı bir ‘fiili infaz’ sistemiyle adeta ölüme terk edilmiş durumdalar.”
1991	Eski Senatör Niyazi Ünsal’ın Kenan Evren hakkında “Darbe yapmak suretiyle Anayasa’yı ihlal” suçundan yargılanması için Savcılığa başvurusuna “takipsizlik” kararı verildi.
1991	İstanbul DGM, 22 Ocak’ta ABD Konsolosluğu’na “Savaşa Hayır” pankartı asmak isteyen SHP İstanbul İl Başkanı Ercan Karakaş ile Edip Akbayram, Aytaç Arman, Nur Sürer, İlyas Salman ve Halil Ergün hakkında soruşturma başlattı.
1992	İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemeleri (DGM) Başsavcısı Yaşar Günaydın, ile koruma görevlisi Şaban Ceylan ve makam şoförü Halit Balta terör salırısı sonucu öldürüldü.
1992	ABD’de tedavisi olanaksız hastalan acılarından kurtarmak için intihar makinesi geliştiren doktor hakkında, bu aygıtı kullanan iki has tasının ölümü sonucu, ‘Birinci dereceden cinayet’ suçlamasıyla dava açıldı. 10 bin dolar kefaletle tutuksuz yargılanan doktor Jack Kevorkyan, cezaevinden salıverildikten sonra, hapsedilmesinin tedavisi olanaksız hastalılardan acı çekenlerle kıyaslandığında önemsiz bir olay olduğunu söyledi. Dr. Kevorkyan’ın avukatı ise Michigan yasalarına göre intihara yardım etmenin suç sayılmadığını belirterek doktor hakkındaki davanın düşeceğini savundu. Olay daha sonra Dr. Ölüm adı ile sinema filmine dönüştürülmüştü.
1994	20’şer aylık hapis ve para cezaları Yargıtay’ca onanan Doç. Dr. Fikret Başkaya ile Petrol-İş Sendikası Genel Başkanı Münir Ceylan: ”Düşüncelerimizi söyler, cezamızı çekeriz.”
2003	Uluslararası Kadın Sünnetine Karşı Sıfır Tolerans Günü, BM’nin kadın sünnetini ortadan kaldırma çabalarının bir parçası olarak 6 Şubat’ta düzenlenen, Birleşmiş Milletler sponsorluğundaki yıllık farkındalık günüdür. Nijerya’nın First Lady’si ve Kadın Sünneti ile Mücadele Kampanyası sözcüsü Stella Obasanjo, 6 Şubat 2003’te Afrika’daki Geleneksel Uygulamalar Arası Komite tarafından düzenlenen bir konferansta Afrika’da “Kadın sünnetine Karşı Sıfır Tolerans” konulu resmi açıklama yaptı. Daha sonra BM İnsan Hakları Alt Komisyonu bu günü uluslararası bir farkındalık günü olarak kabul etti. Bugün, Kadınların ve bedenlerinin hakları ile fiziksel sağlıklarının korunması için bir harekettir. Bu çabalar, kadınlara ve kız çocuklarına yönelik şiddetle mücadele eylemlerine bir bütün olarak fayda sağlamak için kabul edilmiştir.
2007	Bütün Kişilerin Zorla Kaybedilmeden Korunmasına Dair Uluslararası Sözleşme, fiili savaş durumu, savaş tehdidi, ülke içinde siyasal istikrarsızlık veya başka herhangi bir kamusal acil durum dahil olmak üzere, bütün zorla kaybedilmelerin önlenmesi ve bu suçun dokunulmazlık zırhına bürünmesine karşı mücadele amacıyla; 20 Aralık 2006 tarihinde BM Genel Kurulu tarafından kabul edildi. 6 Şubat 2007’de Paris’te ve ardından New York’taki Birleşmiş Milletler Genel Merkezi’nde imzaya açıldı. 23 Aralık 2010 tarihinde yürürlüğe girdi.
2008	Yargıtay Birinci Başkanlığına Hasan Gerçeker seçildi. Gerçeker, 1 Ocak 2011 tarihinde yasal yaş sınırı nedeniyle emekli olana kadar görev yaptı. Kendisinden önce Osman Arslan görev yapmaktaydı.
2008	Meclis’te başörtüsü serbestliği için oylama yapıldı.
2009	İnsan Hakları Derneği’nin (İHD) cezaevlerinde hak ihlalleri raporuna göre Türkiye’de 2008 yılında cezaevlerindeki hak ihlalleri nedeniyle toplam 37 insan öldü.
2013	Tunuslu avukat, Demokrat Yurtseverler Partisi ile Tunus’ta laik ve solcu muhalefetin lideri olan Şükrü Beleyid (Chokri Belaid) 6 Şubat 2013’te evinin önünde uğradığı silahlı saldırıda yaşamını yitirdi. 26 Kasım 1964 – 6 Şubat 2013)
2015	Türkiye, Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) 1988 yılında kabul ettiği 167 sayılı İnşaat İşlerinde Güvenlik ve Sağlık Sözleşmesini 27 yıl sonra imzaladı. Sözleşme, 1991 yılında yürürlüğe girmişti.
2025	ABD’de yeni gelen Trump yönetimi ile El Salvador, ABD’de hüküm giymiş yabancı uyruklu mahkumların belirli bir ücret karşılığında, sert kuralları ile bilinen ünlü CECOT Hapishanesine gönderme konusunda anlaştıklarını duyurdu. Ülkenin en büyük ve en yeni hapishanesi 40.000 mahkum kapasiteli bir Terör Hapishanesi. Birleşmiş Milletler İşkencenin Önlenmesi Alt Komitesi eski üyesi Miguel Sarre, burayı “beton ve çelikten bir çukur” olarak tanımlamıştı. CECOT Hapishanesi – El Salvador
2025	İsrail Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi‘nden (UNHRC) çekildiğini açıkladı. ABD Başkanı Trump da ülkesini Birleşmiş Milletler (BM) Yakın Doğu’daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) ile UNHRC’den geri çeken başkanlık kararnamesini imzalamıştı. Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı Özel Suçlar Soruşturma Bürosu, Ataşehir Belediye Eski Başkanı Battal İlgezdi ve diğer 8 kişi hakkında hakkında, ruhsata aykırı inşa edilen 7 yapıya ilişkin yıkım kararlarını uygulamadığı iddiasıyla “zincirleme şekilde görevi kötüye kullanma” suçundan 10 aydan 3 yıl 6 aya kadar hapisle cezalandırılması talebiyle iddianame düzenlendi. Kolombiya Devlet Başkanı Gustavo PetroPetro,“Kokain Latin Amerika’da üretildiği için yasadışıdır, viskiden daha kötü olduğu için değil” dedi. Petro, uyuşturucunun dünya çapında yasallaştırılması halinde küresel kokain endüstrisinin “kolayca çökertilebileceğini” iddia etti. Adıyaman Zümrüt Apartmanı’nda yaşamakta iken 6 Şubat 2023 depreminde kaybolan Avukat Halil Aktoprak‘ın halen bulunamadığı açıklandı. İstanbul Barosu Yönetim Kurulu üyesi avukat Fırat Epözdemir’in tutukluluğuna yapılan itiraz, gerekçe gösterilmeden reddedildi. Epözdemir’in avukatı Baran Doğan, AYM’ye başvuracaklarını açıkladı.
2026	Moskova Şehir Mahkemesi’nin Rus Ceza Kanununa göre gıyaben yaptığı yargılama sonunda, 12 Aralık 2025’te, “Lahey’de Rus vatandaşlarını hukuka aykırı bir şekilde yargılamak” suçundan Başsavcı Karim Khan ve sekiz Uluslararası Ceza Mahkemesi yargıcını mahkum etmiş ve onları uluslararası arananlar listesine almıştı. BM insan hakları uzmanları bir kınama yayınlayarak kararı “uluslararası hukukun açık bir ihlali” olarak nitelendirdi.